Một mạng lưới trí thức y khoa bước vào nhiệm kỳ mới

Trong hai ngày 28 và 29/9 tại Hà Nội, Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XVIII, nhiệm kỳ 2026-2031. Đại hội đánh giá kết quả nhiệm kỳ 2021-2026, thảo luận phương hướng mới, xem xét các nội dung liên quan đến tổ chức, Điều lệ và kiện toàn nhân sự Ban Chấp hành khóa XVIII.

Trong nhiệm kỳ vừa qua, Tổng hội tiếp tục phát huy vai trò tập hợp, đoàn kết đội ngũ trí thức y khoa; tham gia tư vấn, phản biện và giám định xã hội; tổ chức nghiên cứu khoa học, đào tạo và cập nhật kiến thức chuyên môn. Hoạt động truyền thông giáo dục sức khỏe, hợp tác quốc tế cũng được triển khai, góp phần đưa tri thức y học đến gần hơn với cộng đồng và hỗ trợ quá trình hoạch định chính sách.

Một dấu ấn nổi bật là việc hoàn thành Từ điển Bách khoa Y học Việt Nam gồm 6.100 mục từ thuộc 41 chuyên ngành, tạo nền tảng tham khảo cho đào tạo, nghiên cứu và thực hành. Hội nghị khoa học toàn quốc được duy trì thường niên, thu hút chuyên gia trong nước và quốc tế. Hiện mạng lưới Tổng hội gồm 34 Hội Y học tỉnh, thành phố, 62 Hội chuyên khoa Trung ương và 10 viện, trung tâm trực thuộc - nguồn lực rộng khắp để kết nối chuyên môn với thực tiễn chăm sóc sức khỏe.

Sáu hướng phối hợp từ yêu cầu của ngành y tế

Phát biểu tại Đại hội, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan đánh giá Tổng hội đã triển khai hiệu quả các nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và Điều lệ hoạt động; đồng thời thực hiện tốt Nghị quyết liên tịch giữa Bộ Y tế và Tổng hội về phối hợp bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân. Với đội ngũ chuyên gia đầu ngành, cán bộ đang công tác và đã nghỉ hưu, Tổng hội phát huy tốt kinh nghiệm chuyên môn trong tư vấn, phản biện.

Từ tinh thần chỉ đạo của Bộ trưởng, sáu hướng phối hợp nổi bật được đặt ra: đổi mới phương thức hoạt động; tăng cường phối hợp với các bộ, ngành và hội thành viên; đẩy mạnh truyền thông giáo dục sức khỏe; cập nhật kiến thức cho hội viên, duy trì hội nghị khoa học; phát huy chuyên gia đầu ngành trong tư vấn, phản biện và xây dựng văn bản quy phạm pháp luật; góp phần nâng chất lượng khám chữa bệnh, phòng bệnh và đổi mới chính sách bảo hiểm y tế.

Các nhiệm vụ liên kết chặt chẽ, cho thấy một hội nghề nghiệp hiện đại không chỉ kết nối hội viên mà còn phải chuyển hóa tri thức thành giá trị cho hệ thống y tế và xã hội. Đây cũng là cách kinh nghiệm của giới chuyên môn đi vào chính sách, còn những vấn đề từ thực tiễn được phản ánh trở lại quá trình nghiên cứu và đào tạo.

Chuyển đổi số bắt đầu từ dữ liệu chuyên gia

Bước vào nhiệm kỳ 2026-2031, Tổng hội xác định đổi mới và chuyên nghiệp hóa hoạt động; củng cố mạng lưới hội thành viên; xây dựng hệ thống dữ liệu chuyên gia; thúc đẩy chuyển đổi số, nghiên cứu, đào tạo và hợp tác quốc tế. Dữ liệu chuyên gia có thể trở thành hạ tầng mềm giúp nhận diện đúng nguồn lực, kết nối đúng người với đúng vấn đề và rút ngắn khoảng cách giữa tri thức chuyên ngành với yêu cầu thực tiễn.

Chuyển đổi số y học Việt Nam vì thế không chỉ là đưa quy trình lên môi trường số. Cốt lõi là tổ chức, chia sẻ tri thức có kiểm chứng; hỗ trợ nghiên cứu, đào tạo liên tục và tư vấn chính sách. Khi mạng lưới thành viên được kết nối hiệu quả bằng dữ liệu, sức mạnh cộng hưởng của cộng đồng y khoa sẽ được phát huy rõ hơn.

Đại hội bầu Ban Chấp hành khóa XVIII gồm 108 ủy viên. Tại Hội nghị Ban Chấp hành lần thứ nhất, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Viết Tiến được bầu giữ chức Chủ tịch Tổng hội nhiệm kỳ 2026-2031. Việc kiện toàn nhân sự tạo cơ sở triển khai nhất quán chương trình hành động mới, trong đó đổi mới quản trị song hành với chất lượng chuyên môn.

Công nghệ càng tiến xa con người càng phải ở trung tâm

Phát biểu nhận nhiệm vụ, Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Viết Tiến nhấn mạnh y học là một nghề đặc biệt; giá trị lớn nhất người thầy thuốc mang lại không chỉ là điều trị mà còn là niềm tin và hy vọng. Đó là thước đo nhân văn cho đổi mới: công nghệ chỉ có ý nghĩa khi chăm sóc sức khỏe chính xác, an toàn và gần gũi hơn.

Y học thế giới đang chuyển đổi mạnh mẽ với trí tuệ nhân tạo, y học chính xác, công nghệ gene, tế bào gốc, robot, y học từ xa và dữ liệu lớn. Những tiến bộ này mở cơ hội nâng cao dự báo, chẩn đoán và điều trị, nhưng cũng đòi hỏi chuẩn mực nghề nghiệp, năng lực chuyên môn và trách nhiệm xã hội được củng cố tương ứng.

Góc nhìn của nhiệm kỳ mới nằm ở điểm cân bằng: hiện đại nhưng không xa rời nhân văn, đổi mới nhưng không bỏ quên công bằng. Một nền y học tiến bộ phải kết hợp khoa học với đạo đức hành nghề, bảo đảm cơ hội tiếp cận dịch vụ cho người dân. Khi dữ liệu, công nghệ và trí tuệ chuyên gia cùng hướng về sức khỏe cộng đồng, chuyển đổi số mới trở thành động lực phát triển bền vững.

Từ nền tảng hơn 70 năm, Đại hội lần thứ XVIII mở ra kỳ vọng Tổng hội tiếp tục là cầu nối giữa giới chuyên môn, cơ quan quản lý và xã hội. Nhiệm kỳ 2026-2031 sẽ không chỉ được đo bằng số hội nghị hay chương trình đào tạo, mà còn bằng chất lượng góp ý chính sách, khả năng lan tỏa tri thức và chuyển biến người dân cảm nhận được trong chăm sóc sức khỏe. Đó là cách tinh thần “Đoàn kết - Trí tuệ - Đổi mới - Vì sức khỏe nhân dân” đi vào thực tiễn.